Trump Gaza Plan: గాజా పునర్నిర్మాణానికి 66 ప్రాజెక్టులు.. ఆరు నెలల్లో $2.45 బిలియన్

గాజా పునర్నిర్మాణానికి అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ ఏర్పాటు చేసిన ‘బోర్డ్ ఆఫ్ పీస్’ భారీ ప్రణాళికను ముందుకు తీసుకొచ్చింది. ఆరు నెలల్లో 66 ప్రాజెక్టులను ప్రారంభించేందుకు సుమారు 2.45 బిలియన్ డాలర్లు ఖర్చు చేయాలని ప్రతిపాదించింది. మౌలిక వసతులు, తాత్కాలిక నివాసాలు, ఆసుపత్రులు, విద్యుత్‌, నీటి సరఫరా, ఆర్థిక వ్యవస్థ, డిజిటల్ సేవలు, భద్రత వంటి అంశాలను ఈ ప్రణాళికలో చేర్చారు. అయితే ప్రణాళిక కంటే పెద్ద ప్రశ్న దాని అమలుపైనే ఉంది. నిధులు సమకూరుతాయా? ఇజ్రాయెల్‌, హమాస్ మధ్య రాజకీయ-భద్రతా అంశాలపై ఏకాభిప్రాయం కుదురుతుందా? అన్నదే కీలకంగా మారింది. ఆరు నెలల్లో 66 ప్రాజెక్టులు ఐక్యరాజ్యసమితి జనరల్ అసెంబ్లీ సమావేశాల సందర్భంగా సెప్టెంబర్ 23న న్యూయార్క్‌లో బోర్డ్ ఆఫ్ పీస్ ఈ ప్రణాళికను వెల్లడించింది. దాదాపు ఏడాది పాటు సాగిన కసరత్తు తర్వాత రూపొందించిన ఈ రోడ్‌మ్యాప్‌.. అత్యవసర సహాయక చర్యల నుంచి దీర్ఘకాలిక పునర్నిర్మాణం, పరిపాలనా వ్యవస్థ ఏర్పాటు దిశగా తొలి దశగా భావిస్తున్నారు. 66 ప్రాజెక్టులను మౌలిక వసతుల అభివృద్ధి, మానవ అభివృద్ధి, ఆర్థిక పునరుద్ధరణ, డిజిటల్ మార్పు, న్యాయ వ్యవస్థ, శాంతి-భద్రత వంటి ఆరు విభాగాలుగా విభజించారు. ముందుగా నివాసాలు.. తర్వాత మౌలిక వసతులు యుద్ధం కారణంగా నిరాశ్రయులైన ప్రజలకు తాత్కాలిక నివాసాలు కల్పించడం ఈ ప్రణాళికలో ప్రధాన అంశం. సుమారు 400 మిలియన్ డాలర్లతో ఇన్సులేటెడ్ కారవాన్లను ఏర్పాటు చేయాలని ప్రతిపాదించారు. అదే సమయంలో శిథిలాల తొలగింపు, పేలని ఆయుధాల నిర్వీర్యం, ఆసుపత్రుల పునరుద్ధరణ, రోడ్ల మరమ్మతులు, సరిహద్దు మార్గాల పునరుద్ధరణ, విద్యుత్‌, నీటి వ్యవస్థలను తిరిగి పనిచేయించే చర్యలకు నిధులు కేటాయించారు. మౌలిక వసతుల విభాగానికే దాదాపు ఒక బిలియన్ డాలర్లు అవసరమవుతాయని ప్రణాళిక అంచనా వేస్తోంది. ఇందులో శిథిలాలు, పేలని ఆయుధాల తొలగింపుకు సుమారు 275 మిలియన్ డాలర్లు, ఆసుపత్రుల పునరుద్ధరణకు 50 మిలియన్ డాలర్లు, రోడ్ల మరమ్మతులకు 30 మిలియన్ డాలర్లు ఉన్నాయి. 25 వేల పోర్టబుల్ సోలార్ పవర్ కిట్లను ఏర్పాటు చేయాలనే ప్రతిపాదన కూడా ఉంది. భద్రతకు $885 మిలియన్లు గాజా పునర్నిర్మాణాన్ని కేవలం భవనాలు, రోడ్ల నిర్మాణంగా కాకుండా భద్రతా వ్యవస్థతో అనుసంధానించాలని బోర్డ్ భావిస్తోంది. అందుకే భద్రతకు సుమారు 885 మిలియన్ డాలర్లు కేటాయించే ప్రతిపాదన ఉంది. రఫా ప్రాంతంలో అంతర్జాతీయ స్టెబిలైజేషన్ ఫోర్స్‌కు శాశ్వత కేంద్రం ఏర్పాటు, బహుళజాతి భద్రతా సిబ్బంది నియామకం-శిక్షణ, పాలస్తీనా పోలీసు వ్యవస్థ పునరుద్ధరణ వంటి అంశాలు ఇందులో ఉన్నాయి. ఆయుధాల సమర్పణకు ప్రోత్సాహక కార్యక్రమం, అవసరమైన ప్రాంతాల్లో సొరంగాల తొలగింపు వంటి చర్యలు కూడా ప్రణాళికలో భాగంగా ఉన్నాయి. డిజిటల్ వ్యవస్థలపై కూడా దృష్టి ఈ ప్రణాళిక అత్యవసర సహాయానికి మాత్రమే పరిమితం కాలేదు. గాజా ఆర్థిక వ్యవస్థను తిరిగి ప్రారంభించేందుకు చిన్న వ్యాపారాలకు సహాయం, డిజిటల్ చెల్లింపులు, డిజిటల్ ఐడీ, 4G కనెక్టివిటీ, ఆరోగ్యం-విద్యకు ఎలక్ట్రానిక్ వ్యవస్థలు, పెట్టుబడి నిధి వంటి ప్రతిపాదనలు ఉన్నాయి. అంటే దెబ్బతిన్న ఇళ్లు, ఆసుపత్రులు, రోడ్లను పునర్నిర్మించడంతో పాటు.. భవిష్యత్తులో పనిచేసే పరిపాలనా, ఆర్థిక వ్యవస్థకు అవసరమైన మౌలిక పునాదులను కూడా ఏర్పాటు చేయాలన్నది ఈ ప్రణాళిక లక్ష్యంగా కనిపిస్తోంది. అసలు సవాలు.. నిధులు ఇంత భారీ ప్రణాళికకు నిధుల సమీకరణ ప్రధాన సవాలుగా మారింది. తొలి ఆరు నెలల కార్యక్రమానికే 2.45 బిలియన్ డాలర్లు అవసరం కాగా.. గాజా భౌతిక మౌలిక వసతుల మధ్యకాలిక పునర్నిర్మాణానికి సుమారు 35.2 బిలియన్ డాలర్లు అవసరమని బోర్డ్ అంచనా వేసింది. పూర్తి పునర్నిర్మాణం, ఆర్థిక పునరుద్ధరణ కోసం వచ్చే పదేళ్లలో అవసరమయ్యే మొత్తం సుమారు 71.4 బిలియన్ డాలర్లకు చేరుతుందని ప్రణాళిక పేర్కొంది. అంటే తొలి ఆరు నెలల ప్రణాళిక అనేది మొత్తం పునర్నిర్మాణంలో కేవలం ప్రారంభ దశ మాత్రమే. రాజకీయ అంగీకారమే కీలకం డబ్బు సమకూరడం ఒక్కటే సమస్య కాదు. ఈ ప్రణాళిక అమలుకు ఇజ్రాయెల్‌, హమాస్ మధ్య కీలక అంశాలపై పురోగతి అవసరం. హమాస్ నిరాయుధీకరణ, అంతర్జాతీయ స్థిరీకరణ దళాల ప్రవేశం, ఇజ్రాయెల్‌ సైనిక ఉపసంహరణ, కొత్త పాలనా వ్యవస్థ ఏర్పాటు వంటి అంశాలు ఇంకా కీలకంగా ఉన్నాయి. బోర్డ్ అధికారులు కూడా ప్రణాళిక నుంచి అమలు దశకు వెళ్లడం సులభం కాదని అంగీకరించారు. ఇజ్రాయెల్‌లో రాజకీయ పరిస్థితులు, హమాస్‌తో సంబంధిత భద్రతా అంశాలు ఈ ప్రక్రియను ప్రభావితం చేసే అవకాశం ఉంది. ముందున్న అసలు పరీక్ష మొత్తంగా చూస్తే.. గాజా పునర్నిర్మాణానికి 66 ప్రాజెక్టులతో కూడిన స్పష్టమైన తొలి దశ రోడ్‌మ్యాప్‌ను బోర్డ్ ఆఫ్ పీస్ ముందుకు తెచ్చింది. తాత్కాలిక నివాసాల నుంచి ఆసుపత్రులు, రోడ్లు, విద్యుత్‌, నీరు, డిజిటల్ సేవలు, ఆర్థిక వ్యవస్థ, భద్రత వరకు విస్తృత అంశాలను ఇందులో చేర్చారు. అయితే ప్రణాళికను ప్రకటించడం ఒక దశ మాత్రమే. 2.45 బిలియన్ డాలర్ల తొలి విడత నిధులు సమకూరడం, భద్రతా పరిస్థితులు స్థిరపడటం, ఇజ్రాయెల్‌-హమాస్ మధ్య కీలక అంశాలపై రాజకీయ అవగాహన ఏర్పడటం.. ఈ ప్రణాళిక వాస్తవంగా ఎంతవరకు అమలవుతుందో నిర్ణయించే అంశాలుగా నిలవనున్నాయి.